Ana Sayfa » Kıbrıs » Damacanaları Kim denetliyor?

Damacanaları Kim denetliyor?

Plastik damacana şişelerde sertleştirici olarak kullanılan ve dayanıklılığını artıran Bisfenol A (BPA) maddesinin birçok ülkede zararlarının tartışılmasına rağmen, ülkede sayısı toplam 35 olan su dolumu yapan firmaların ve fason dolum yapan yerlerin, BPA içeren damacana kullandığı tespit edildi.

 
 
Damacanaları Kim denetliyor?
HABERDAR /  Rana Sarro

Ülkede damacanaların kullanım ömrünün ne derece dikkate alındığı tartışma konusu




Piyasada mevcut çok sayıda firmanın, içme suyunu BPA içeren damacanalara dolum yaptığı tespit edilirken, yalnızca bir firmanın zararlı olduğu ileri sürülen BPA içeren damacanaları kullanmadığı ortaya çıktı.

Plastiğin sertleşmesi ve bazı gıda maddelerinin ambalajında kullanılan Bisfenol A maddesinin zararlı olduğu yönünde tartışmaların sürmesine karşın, yalnızca ‘Hediyem Su’ Firmasının, BPA içermeyen yeni nesil damacanalara dolum yaptığı anlaşıldı.



Denetim yoksa sakıncalı!


Uzmanlar, Polikarbon damacananın kullanımının insan sağlığına zararlı olduğu gerekçesiyle, kullanımının sınırlı olması gerektiğine dikkat çekilirken, ülkede damacanaların kullanım ömrünün ne derece dikkate alındığı ve denetiminin yapıldığı ise tartışma konusu.



80 kullanımı geçmemeli!


Bu damacanaların yaklaşık 80 kullanımı geçmemesi gerektiği üzerinde duruluyor. Ayrıca, eve damacanayla alınan suyun hemen cam bir kaba ya da testiye boşaltılması, günlerce bekletilmemesi gerektiği ve bu pet şişelerin kesinlikle güneşte kalmaması gerektiğine de dikkat çekiliyor.



Yalnızca bir damacana sağlıklı


Haberdar, AB standartlarında üretim yaptığı belirtilen ‘Hediyem Su’ firmasının sağlığa zararlı olabilecek BPA içermeyen damacanalara dolum yaptığını tespit ederken, diğer su şirketlerinin dolum yaptığı damacanaların ise, sağlık açısından risk teşkil edebileceği ileri sürülen kimyasal madde (BPA) içerdiği öğrenildi.

Yapılan araştırma sonucunda, sadece ‘Hediyem Su’ damacanalarının, özellikle bebek ürünlerinin ambalajlarında kullanılan TRITAN malzemesinden üretilmiş olup polikarbonat olmadığı bildirildi.



7 numaraya dikkat!


Plastiğin türünü gösteren ayrımların ancak ürünlerin altındaki rakama dikkat edilmesiyle anlaşıldığı belirtiliyor. Üzerinde büyük tartışmaların yaşandığı, “Bisfenol A” pet şişelerde değil polikarbon şişe ve kaplarda bulunuyor ve her ikisi de birbirlerine benzeştiği için çoğu kez gözle ayırmak mümkün olmuyor. Bu kapların altında, “oklardan yapılmış üçgenler”in ortasında bulunan rakamlar, plastik türlerini belirliyor. Polikarbonlar, kendine özgü bir grubu olmadığı için 7 numara ile gösteriliyor. Damacanaların altında, 7 PC yazan ambalajın ‘polikarbon’dan (PC) yapıldığını gösterdiği ve bu ambalajın bozuştuğunda kansere yol açtığına inanılan maddelerden bir olarak bilinen ‘Bisfenol A’ içerdiği belirtiliyor.



Altında numara yoksa güvenli…


Damacananın altında numara olmaması ise, içeriğinde BPA maddesinin bulunmadığını gösteriyor.

Damacanalarda bulunan BPA bileşenleri temas ettikleri gıdalara geçmeye eğimli olduğu, bunun zamanla olduğu ve ısı ile hızlandığı, Amerika, Fransa, Kanada, Avustralya, Danimarka’daki su örgütleri FDA ve WTO tarafından ortaya konduğu bildiriliyor.



Zararlı mı, değil mi?


‘Polikarbon’dan yapılan ve ‘Bisfenol A’ (BPA) içeren damacanaların sağlıklı olmadığı yönünde bilgiler olduğu gibi, sağlığa zararının yok denecek kadar az olduğu görüşleri de ortaya atılıyor.

Günümüzde damacalar ile ilgili tartışmalar halen netlik kazanmazken, Haberdar’ın ülkedeki bazı kimyagerlerin görüş ve bilgisine başvurmasına rağmen, alanında uzmanların konu hakkında bilgi sahibi olmadıkları da tespit etti.



Suya geçebiliyor


Özellikle 7 numara yazan ürünlerde bulunduğu belirtilen Bisfenol A’nın yeniden kullanılabilen polikarbon su şişelerinden suya karıştığı belirtiliyor.

BPA moleküllerinin kolayca kabın içindeki yiyecek ve içeceğe geçebildiği bildiriliyor. ‘Bisfenol A’nın, pet şişelerde değil polikarbon şişe ve kaplarda bulunduğu belirtiliyor.



Bazı hastalıklara neden olduğu tartışmaları…


BPA, eşcinsellik, obezite, diyabet, astım, kalp-damar hastalıkları ve karaciğer hasarı ile de ilişkilendirilmekte, kadınlarda meme, erkeklerde prostat kanseri riskini artırdığı da ileri sürülmektedir. En önemlisi de genler üzerine olan etkileri ve olumsuzluklarının sonraki nesilde daha belirgin ortaya çıkması ihtimalinin de olduğu iddia ediliyor.



BPA gıdalara nasıl bulaşabilir?


Yeniden kullanılan su şişeleri ile damacanalarında bulunduğu belirtilen Bisfenol A içeren ürünlerin kullanımının ciddi tehlikelere sebebiyet verebileceği belirtiliyor.

Az miktarlarda BPA’ın, polikarbonat plastikler ya da epoksi malzemeler aracılığı ile gıda ve içeceklere bulaşabildiği, aynı zamanda plastiklerin zarar görmesi ile de gıdalara geçişin söz konusu olabileceğine dikkat çekiliyor.



BPA hakkında neden uyarılar bulunuluyor?


BPA, hormon sisteminde etkilere neden olabilen kimyasallardan biridir. 1930’lardan itibaren BPA’nın östrojen hormonunu etkilediği bilinmektedir.



BPA maddesi nasıl kontrol edilir?




‘Yok denebilecek düzeyde’

Öte yandan, Polikarbonat (PC) damacanalarda bulunan ve “endokrin bozucu” etkisi dolayısıyla kansere neden olabileceği belirtilen Bisfenol A’nın (BPA) suya geçme riski ile ilgili yapılan araştırmanın, bu riskin insan sağlığına etkisi açısından “yok denebilecek düzeyde” olduğunu ortaya koyduğu açıklanmıştı.



İlk kez Türkiye’de araştırılmıştı


Dünyada ilk kez Türkiye’de yapılan araştırmaya göre, polikarbonat (PC) damacanalarda bulunan BPA, damacana 35 derecede 60 gün bekletilse bile, uluslararası düzeyde belirlenen sağlık limitlerinin 200’de biri kadar suya geçebildiği belirtilmişti. Saptanan migrasyon düzeyi ile bir insanın PC damacanalardan sağlığı tehdit eder düzeyde BPA alabilmesi için, günde 60 damacana, bir bebeğin de 6 damacana su içmesi gerektiği belirtilmişti.



Hacettepe Üniversitesi Gıda Araştırma Merkezi (HÜGAM), PC damacanalarda bulunan ve “endokrin bozucu” etkisi dolayısıyla kansere neden olabileceği belirtilen Bisfenol A’nın içme suyuna geçme riskini araştırmıştı. Bir profesör de, yaklaşık 3 ayda tamamlanan ve piyasadan alınan örneklerin de kullanıldığı araştırma sonucunda, PC damacanalardaki BPA’nın suya geçiş oranlarını test ettiklerini belirterek, bu oranların, uluslararası sağlık limitlerinin çok altında kaldığının saptandığını söylemişti.



Hacettepe Üniversitesi’nden yapılan açıklama


HÜ Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü’nden yapılan açıklamada, Polikarbonat damacanalardaki BPA’ın, insan sağlığı açısından risk oluşturmadığını bildirmişti. Damacanaların doğrudan güneş ışığına maruz kalma olasılığı dikkate alınarak, 35 derecede depolanması halinde bile BPA migrasyonunu en çok 0,003 mg/kg olarak ölçtüklerini belirterek, “Bu oranın AB ve Türk mevzuatında günlük yasal sınır olan 0,6 mg/kg’ın 200′de birinden daha düşük olduğu dikkate alınırsa, bu oranlarda BPA varlığının sağlık açısından herhangi bir risk yaratmayacağını kaydetmişti.

Uzmanlar aynı zamanda, bu düzeyde BPA varlığı söz konusuyken, sağlık açısından bir risk oluşturabilmesi için bir yetişkinin günde 1200 litre (60 damacana), bir bebeğin günde 120 litre (6 damacana) su içmesi gerekeceğine işaret edilmişti.

 
2 Haziran 2012 Cumartesi 08:37
Okunma: 1492
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Gazete Manşetleri
 
Anket
Kıbrıs sorunu ile ilgili olarak 2016 sonuna kadar bir çözüme ulaşılabileceğine inanıyor musunuz?
Evet İnanıyorum
Hayır İanmıyorum
Kararsızım
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
Kuzey’de ‘Rum mülkü’ satın alanların durumuGöbek eriten 10 baharatZayıflamak isteyenlere 5 uzman 5 süper öneriGünde iki fincan kahve içen erkeklerin...Kıbrıs'ta gezilecek yerlerSu geldi Rumlar çıldırdı İşte muhtemel yeni Kıbrıs haritasıTürkiye güzeli bakın kim çıktı!Doğu Akdeniz’de Enerji Stratejileri ve Bölgesel Güvenliğin GeleceğiDoğu Akdeniz’de hidrokarbon yatakları: Yeni bir jeopolitik mücadele sahası mı?
 
TÜRKİYE'DEN GELEN SUYUN DAĞITIMI VE PROJELENDİRİLMESİ ÇALIŞTAYI'NIN SONUÇ BİLDİRGESİ YAYINLANDIDoğu Akdeniz’de zengin gaz ve petrol rezervleri
 
 
Nöbetçi Eczaneler
LEFKOŞA KADER ECZANESİ  (Tel : (392)223-5499)
SEROL ECZANESI  (Tel : (392)227-2064)
GAZİ MAĞUSA SAKARYA ECZANESI  (Tel : (392)365-2989)
GİRNE SERTAÇ ECZANESI  (Tel : (392)815-9067)
GÜZELYURT İNCİ ECZANESI  (Tel : (392)714-3252)