Ana Sayfa » G. Kıbrıs » Ekonomi Başlığında Uzlaşı Belgesi Rum Basınında

Ekonomi Başlığında Uzlaşı Belgesi Rum Basınında

"En Dikkat Çekici Nokta Kalkınmada Öncelikli Bölgeler... Federal Bütçeden Ayrılacak Bütçesinin 5/6'sı Türk Oluşturucu Devletine"

 
 
Ekonomi Başlığında Uzlaşı Belgesi Rum Basınında
Kıbrıs Rum tarafının Kıbrıs sorununa ilişkin önerilerini içeren ve BM'ye sunduğu belgenin dün Rum Yönetimi Başkanı Dimitris Hristofyas tarafından siyasi parti başkanlarına gönderilmesinin akabinde basına sızmasının ardından, bugün de taraflar arasında ekonomi başlığında varılan uzlaşı noktaları basında yer aldı.  

Alithia gazetesi, "Onlara Yeniden İnşayı Da 'Hediye Etti'...Ekonomi Başlığındaki Uzlaşı Belgesini Yayımlıyoruz" başlıkları altında manşet ve iç sayfalardan geniş yer verdiği haberde, Rum ve Türk tarafları arasında ekonomi başlında varılan uzlaşıları içerdiği iddia edilen belgeyi yayınladı.

Gazete, Hristofyas ile 2. Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat/ Cumhurbaşkanı Derviş Eroğlu arasında ekonomi başlığında varılan uzlaşı noktalarından en dikkat çekici olanının, "kalkınmada öncelikli bölgeler" olduğunu, bu unsurun Kıbrıs Rum tarafında sert eleştirilere maruz kalmasının beklendiğini yazdı.

Habere göre, "Ekonomi Başlığının Belirli Temel Konularında Uzlaşı Belgesi" adını taşıyan belgenin "Federal Hükümetin Gelirlerinin Paylaşımı" başlığını taşıyan üçüncü paragrafında yer alan madde şunları öngörüyor:

"(a)Federal gelirlerin toplamının yüzde 6'sı, öncelikli bölgeler için oluşturulan kalkınma sandığına yatırılacak. Bu fonun 5/6'sı Kıbrıs Türk oluşturucu eyaleti/federal birimindeki çalışmalarda, 1/6'lık kısmı ise Kıbrıs Rum oluşturucu eyaleti/federal birimindeki çalışmalarda (ihtiyaç duyulan bölgelerde) kullanılacak".

Gazete, belgede federal hükümetin gelirinin ne kadar olacağına değinilmediğini belirtirken, belgenin devamına şu şekilde yer verdi:

"(b)Dolaylı vergiler ve KDV, oluşturucu eyaletler/federal birimlere aşağıdaki ilkeler doğrultusunda dağıtılacaklar:

1) Dolaylı vergilerin bir kısmı oluşturucu eyaletler/federal birimlere nüfus oranı doğrultusunda dağıtılacak,

2) KDV'den elde edilecek gelirin bir kısmı oluşturucu eyaletler/federal birimlere, her oluşturucu eyalet/federal birimlerdeki Gayrisafi Yurtiçi Hasıla (GSYİH) temelinde dağıtılacak.

Yukarıda belirtilen (a) ve (b) maddelerindeki uygulamalar 10/15 yıl sonra ya da Kıbrıs Türk oluşturucu eyalet/federal biriminin kişi başına düşen geliri Kıbrıs Rum oluşturucu eyalet/federal biriminin kişi başına düşen gelirinin yüzde 85'ine ulaştığında, hangisi önce gerçekleştirse, sona erdirilecektir.

Federal hükümetin toplam geliri, üzerinde anlaşmaya varılacak bir miktarın federal hükümetin harcamaları için ayrılmasının akabinde, GSYİH temelinde oluşturucu eyalet/federal birimlere dağıtılacak. Bu payların oranları ile diğer tüm veriler, Bütünlüklü Çözüm Anlaşması yürürlüğe girmeden önce kontrol edilerek üzerlerinde anlaşmaya varılacak.

Federal Bütçenin ve Vergi Yasalarının Onaylanması

Federal bütçe ve vergi yasaları oy çokluğuyla, parlamentoda oy çokluğu kuralları üzerinde anlaşmaya varılmış olmak koşuluyla kabul edilirler. Eğer parlamento federal bütçeyi onaylamayı başaramazsa, konu yasama yetkisinin çıkmazların çözümü mekanizmasına aktarılır ve bu arada bir önceki yılın bütçesinin şartları yürürlüğe konur. İlk bütçe Bütünlüklü Çözüm Anlaşmasının bir parçası olarak onaylanacaktır.

AB Ödenekleri

Kıbrıs için Ulusal Strateji Referans Çerçevesi (USRÇ) federal düzeyde hazırlanacak. Kıbrıs Türk ve Kıbrıs Rum oluşturucu eyalet/federal birimleri, AB ödeneklerinden sonuç getirici şekilde yararlanabilmeleri için USÇR belgesi uyarınca NUTS 2 bölgeleri olarak belirlenecekler. Yapısal fonlara ek olarak, AB özel ödeneklerle de (ör: Kuzey İrlanda Barış Programı gibi) katkıda bulunacak.

Türk Lirası

"Federasyonun resmi para birimi, çözümün ilk gününden itibaren Euro olacak. Oluşturucu eyaletler/federal birimler, herhangi bir yabancı para biriminin ödemeler, krediler, ihaleler, anlaşmalar ve mal ile hizmet alımlarında kullanılması yönünde gerekli düzenlemeleri yapabilecekler.

Federal Banka

Federal Merkez Bankası (FMB), federal hükümet ve oluşturucu eyalet/federal birimlerin bankacısı ve temsilcisi olarak faaliyet gösterecek. FMB, federal hükümete ve oluşturucu eyalet/federal birimlere, federal hükümet ya da oluşturucu eyalet/federal birimleri tarafından kendisine bu görev verilmesi durumunda, hesapların herhangi bir yabancı para birimine taşınmasını da kapsayan bankacılık hizmetleri sunacak.

Sermayenin Dolaşımı

Birleşik Kıbrıs, sermayenin özgür dolaşımına sahip olacak ve FMB, federal hükümete ve oluşturucu eyalet/federal birimlere hizmet verilmesi düzenlemeleri yapacak. Türk lirasının, pazarın ihtiyacı doğrultusunda yabancı para rezervi olarak yeterli miktarda bulunması için Merkez Bankası tarafından gerekli düzenlemeler yapılacak.

Geçiş Dönemi

FMB Kurulu tarafından aksi karar alınmadığı sürece, anlaşmanın imzalandığı tarih ile yürürlüğe girdiği tarih arasındaki süre de dahil olmak üzere, Türk Lirası için azami bir yıl geçiş dönemi olacak. Hesaplarda, muhasebede vs. geçiş uygulamalarının yapılabilmesi için bu gereklidir. Bu dönemde, isteğe bağlı olarak, fiyat etiketlerinin hem Euro hem de Türk Lirası olarak yazılması mümkün olabilecek. Her halükarda geçiş uygulamalarının Eurogroup şeklinde ECOFIN, AB Komisyonu ve Avrupa Merkez Bankasıyla görüşülmesi gerekir".

ANASTASİADİS'İN YORUMU

Öte yandan gazete, DİSİ Başkanı Nikos Anastasiadis'in belge konusunda dün yaptığı ilk yorumda, "öncelikli bölgeler için kalkınma unsurlarından" hiç memnun olmadığını belirterek, bu anlaşmaların izahatının yapılması gerektiğini söylediğini yazdı.

Anastasiadis, Kıbrıs Rum devletçiği için neden 1/6'lık bir ödenek öngörüldüğünün izah edilmesini istedi ve izah edilmesi gereken çok şey olduğu yorumunda bulundu.

"DIŞ İLİŞKİLER KARIŞIK"

Öte yandan Fileleftheros, "Devletçiklerin Esiri - Dış İlişkiler Karışık" başlığı altında verdiği yorum haberinde, dün Rum basınında yayınlanan Kıbrıs Rum tarafının "genel çerçeve tezleri" belgesinin dış ilişkiler konusundaki öngörülerine yorum yaptı.

Gazete, Kıbrıs Rum tarafının 15 Aralık tarihinde BM'ye sunmuş olduğu belgenin, dış ilişkiler bölümünde yer alan önerilerin "karmaşık ve çetrefilli oldukları" iddiasında bulundu.

Belgede hem uzlaşı noktalarının hem de Kıbrıs Rum tarafının görüşlerinin yer aldığını ifade eden gazete, belgede uluslararası anlaşmalar yapma yetkisinin federal hükümette olmasına karşın Ortak Dış İlişkiler Komitesi'nin oluşturulmasının önerildiğini, bunun da anlaşmalara ilişkin kuşku ve şüphe duyulmasının yolunu açtığını savundu.

Komitede anlaşmaya varılamaması durumunda ise, konunun bakanlar kuruluna havale edilmesinin ve Dışişleri Bakanının arabulucu görevi üstlenmesinin de belgede öngörüldüğünü belirten gazete, oluşturucu devletçiklerin kendi yetki alanları içerisinde yer alan konularda, devletler ve uluslararası örgütlerle, federal hükümetin de onayını alarak dışişleri bakanı aracılığıyla anlaşmalar yapabileceklerini vurguladı.

Gazete, çok taraflı anlaşmalarda ise oluşturucu devletçiğin, federal yürütme makamından, anlaşmanın kendi yetki alanındaki devletçikte uygulanmamasını isteyebileceğe dikkat çekerek, oluşturucu devletçiğin uluslararası anlaşma imzalanmasına karşı gelmesi durumunda Yüksek Mahkemeye başvurabileceğini, bunun da anlaşma imzalanmasını karar çıkana kadar engelleyebileceğini yazdı.

Yukarıda belirtilen bu unsurların taraflar arasında uzlaşıya varılmış noktalar olduklarını, açıkta kalan tek unsurun ise uluslararası anlaşmanın onaylanması için parlamentoda oy çokluğunun gerekli görülmesi olduğunu vurgulayan gazete, bunun dışında oluşturucu devletçiklerin yetkileri dahilindeki anlaşmaların oy çokluğuyla onaylanmasının öngörüldüğünü belirtti.

Belgede konuya ilişkin yer alan diğer unsurlara da değinen gazete, yukarıda belirtilen unsurların ise, anlaşmaların yüksek mahkeme yada komitede takılı kalmalarına yol açabileceği yorumunda bulundu.

MUHALEFET HER ŞEYE KARŞI

Öte yandan gazete, Rum muhalefet partilerinin, dün yayınlanan belgelerde yer alan unsurların hemen hemen hepsine karşı çıktıklarını, hükümet partisi AKEL'in ise önerileri "olumlu" olarak değerlendirdiğini yazdı.

Gazete, Rum Yönetimi Başkanı Hristofyas'ın "Türk ve Yunan vatandaşlarının çözümden sonra kalabilmelerine ilişkin 1/4 oranının geçerli olması ve Türk vatandaşlarının Kıbrıs'taki haklarına" ilişkin 2. Cumhurbaşkanı Talat'la vardığı anlaşma belgesinin muhalefet tarafından sert bir dille eleştirildiğini yazdı.

Habere göre, DİSİ Başkanı Anastasiadis dün yaptığı açıklamada, Hristofyas'ın AB normlarından sapmak suretiyle, Türkiye AB'ye üye olmasa dahi Türk vatandaşlarının Kıbrıs'a yerleşebilmesi konusunda Talat'la anlaşmaya vardığını söyledi.

Anastasiadis, Hristofyas-Talat uzlaşı belgesinin "Annan Planından daha kötü unsurlar içerdiği" iddiasında da bulundu.

DİKO'dan yapılan açıklamada da, Kıbrıs Rum tarafının Türkiye vatandaşlarına dört özgürlüğün tanınmasına onay vermesi sert bir dille eleştirilerek, bu unsurun "Kıbrıs'ın Türkiye tarafından toplu kolonizasyonu" anlamına geldiğini savundu.

Parti sözcüsü Fotis Fotiu, partisinin dönüşümlü başkanlık ve 50 bin TC kökenli vatandaşın çözümden sonra adada kalmasına karşı olduğunu hatırlatarak, kendilerine dün gönderilen her iki belgede de Annan Planı'yla örtüşen unsurlar bulunduğunu öne sürdü.

EURO.KO Başkan Vekili Rikos Erotokritu da, Türk vatandaşlarına ilişkin tezlerin kabul edilemez olduklarını ve Hristofyas'ın bu önerilerle uzun vadede Türkiye'nin çıkarlarına hizmet edeceğini savundu.

Ekologlar ve Çevreciler Hareketi'nden yapılan açıklamada ise, "Cumhuriyetin herhangi bir vatandaşının daimi ikametgah ve siyasi haklarını kullanma haklarına sınırlama getirilmesinin uluslararası hukuk ilkelerine aykırı olduğu ileri sürüldü.

Muhalefet partilerinin tüm bu tepkilerine karşın AKEL'den dün yapılan açıklamada, Hristofyas'ın belgeleri gönderir göndermez hemen basına sızmasının kabul edilemez olduğu ifade edildi.

Belgelerin sızmasının, Hristofyas'ın bu belgeleri partilere Greentree zirvesin öncesinde vermemekte ne kadar haklı olduğunu ortaya koyduğu belirtilen açıklamada, Anastasiadis'e "değiştirilmiş ve tüm Kıbrıs vatandaşlarına tanınan dört temel özgürlüğün uygulanması unsurunun yer aldığı son paragrafı eksik olan belgeyi nereden bulduğu" sorusu yöneltildi.

Açıklamada, 29 Ocak 2010 uzlaşı belgesinde yer alan unsurların Annan Planından çok daha iyi olduğu da vurgulandı.

STEFANU SAVUNMA YAPTI

Diğer yandan Hükümet Sözcüsü Stefanos Stefanu, muhalefet partilerinin sert eleştirilerine karşılık dün yaptığı açıklamada önerileri ve uzlaşı belgesindeki unsurları savundu, bunların Annan Planında öngörülenlerden daha iyi olduğunu söyledi.

Simerini gazetesinde yer alan açıklamasında Stefanu, uzlaşı belgesinde "tüm Kıbrıs vatandaşlarının ikamet, dolaşım, çalışma, ticari faaliyetlerde bulunma ve insan haklarına ilişkin tüm özgürlüklerinin tüm Kıbrıs topraklarında mevcut olmasını sağladığını" ifade etti.

Stefanu, Türk vatandaşlarının yerleşmelerine ilişkin 4'e 1 nüfus oranının korunması çerçevesinde koşul konduğunu belirterek, "Kıbrıs'ta yerleşecek olan her 4 Yunan vatandaşına karşılık bir Türk vatandaşının vatandaşlık ve yerleşme hakkını alması öngörülmektedir. Bu madde yüzünden tüm Türklerin yerleşim hakkı edindiğine ilişkin iddialar gerçeği yansıtmamaktadır" şeklinde konuştu.

Stefanu; "Aksine, Türkiye AB'ye üye olsa bile bu hak sınırlanmaktadır. Elde ettiğimiz şey, Türkiye AB'ye girse bile bu sınırlamanın mevcut olmasıdır. Bunun sebebi de anlaşılırdır" dedi.

Diğer gazeteler ise konuya ilişkin haberleri şu başlıklarla yansıttılar:

Haravgi: "DİSİ Başkanı Yalan Söylüyor... Belgelerin Sızması Kabul Edilemez".

Politis: "Saldırı Hattı Açtı... Başkanlık Seçimleri Çizgisinde Kıbrıs Sorunu Kavgası".

 
9 Şubat 2012 Perşembe 12:49
Okunma: 480
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Gazete Manşetleri
 
Anket
Kıbrıs sorunu ile ilgili olarak 2016 sonuna kadar bir çözüme ulaşılabileceğine inanıyor musunuz?
Evet İnanıyorum
Hayır İanmıyorum
Kararsızım
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
Kuzey’de ‘Rum mülkü’ satın alanların durumuGöbek eriten 10 baharatZayıflamak isteyenlere 5 uzman 5 süper öneriGünde iki fincan kahve içen erkeklerin...Kıbrıs'ta gezilecek yerlerSu geldi Rumlar çıldırdı İşte muhtemel yeni Kıbrıs haritasıTürkiye güzeli bakın kim çıktı!Doğu Akdeniz’de Enerji Stratejileri ve Bölgesel Güvenliğin GeleceğiDoğu Akdeniz’de hidrokarbon yatakları: Yeni bir jeopolitik mücadele sahası mı?
 
TÜRKİYE'DEN GELEN SUYUN DAĞITIMI VE PROJELENDİRİLMESİ ÇALIŞTAYI'NIN SONUÇ BİLDİRGESİ YAYINLANDIDoğu Akdeniz’de zengin gaz ve petrol rezervleri
 
 
Nöbetçi Eczaneler
LEFKOŞA KADER ECZANESİ  (Tel : (392)223-5499)
SEROL ECZANESI  (Tel : (392)227-2064)
GAZİ MAĞUSA SAKARYA ECZANESI  (Tel : (392)365-2989)
GİRNE SERTAÇ ECZANESI  (Tel : (392)815-9067)
GÜZELYURT İNCİ ECZANESI  (Tel : (392)714-3252)